ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಓದಿದ ಬಾಲೇಂದ್ರ ಶಾ ನೇಪಾಳ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಭರ್ಜರಿ ಜಯ: ಮಾಜಿ ಮೇಯರ್ ಈಗ ಪ್ರಧಾನಿ ಹುದ್ದೆಯತ್ತ

ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಓದಿದ ಬಾಲೇಂದ್ರ ಶಾ ನೇಪಾಳದ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಭಾರೀ ಯಶಸ್ಸು

ನೇಪಾಳದ ಇತ್ತೀಚಿನ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಅಚ್ಚರಿಯ ಫಲಿತಾಂಶ ಕಂಡುಬಂದಿದ್ದು, ಹೊಸ ರಾಜಕೀಯ ಶಕ್ತಿ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ. ಕಠ್ಮಂಡು ನಗರದ ಮಾಜಿ ಮೇಯರ್ ಆಗಿದ್ದ ಬಾಲೇಂದ್ರ ಶಾ (ಬಾಲೆನ್ ಶಾ) ನೇತೃತ್ವದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪಕ್ಷ (RSP) ಭರ್ಜರಿ ಜಯ ಸಾಧಿಸಿದ್ದು, ಅವರು ಈಗ ನೇಪಾಳದ ಮುಂದಿನ ಪ್ರಧಾನಿಯಾಗಿ ಅಧಿಕಾರ ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.

ವಿಶೇಷ ಅಂಶವೆಂದರೆ, ಬಾಲೆನ್ ಶಾ ಅವರ ಶಿಕ್ಷಣದ ಭಾಗವಾಗಿ ಅವರು ಕೆಲ ವರ್ಷಗಳು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ನಿಟ್ಟೆ ಮೀನಾಕ್ಷಿ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ (NMIT) ಯಲ್ಲಿ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಓದಿದ್ದರು. ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಈ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಪಡೆದ ಶಿಕ್ಷಣದ ನಂತರ ಅವರು ನೇಪಾಳದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಬದುಕನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು.

ಈ ಚುನಾವಣೆಯ ಫಲಿತಾಂಶ ನೇಪಾಳದ ರಾಜಕೀಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ತಿರುವು ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಜೆನ್ Z ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳ ಬಳಿಕ ನಡೆದ ಮೊದಲ ಚುನಾವಣೆ

ಕಳೆದ ವರ್ಷ ನೇಪಾಳದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಯುವಜನರ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ದೇಶದ ರಾಜಕೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬದಲಿಸಿತು. ಆ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳ ನಂತರ ನಡೆದ ಮೊದಲ ದೊಡ್ಡ ಚುನಾವಣೆ ಇದೇ.

ಮಾರ್ಚ್ 5ರಂದು ನಡೆದ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಜನರು ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ಮತ ಚಲಾಯಿಸಿದ್ದು, ಸುಮಾರು 58% ಮತದಾರರು ತಮ್ಮ ಹಕ್ಕನ್ನು ಬಳಸಿದ್ದಾರೆ. ಫಲಿತಾಂಶ ಪ್ರಕಟವಾದ ನಂತರ ಹೊಸ ರಾಜಕೀಯ ಶಕ್ತಿ ಆಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪಕ್ಷ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದೆ.

ಇದು ಹಳೆಯ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಜನರ ಅಸಮಾಧಾನವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ರಾಜಕೀಯ ತಜ್ಞರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪಕ್ಷದ ಭರ್ಜರಿ ಗೆಲುವು

ಈ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 94 ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿದ್ದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪಕ್ಷವು 70 ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಜಯಭೇರಿ ಬಾರಿಸಿದೆ. ಇದು ಒಂದು ಹೊಸ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಸಾಧನೆ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಇನ್ನೊಂದು ಕಡೆ ಹಳೆಯ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳು ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿವೆ.

• ನೇಪಾಳಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ – 6 ಸ್ಥಾನ

• ಸಿಪಿಎನ್-ಯುಎಂಎಲ್ – 6 ಸ್ಥಾನ

• ಇತರ ಕಮ್ಯೂನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷಗಳು – ಕೆಲವೇ ಸ್ಥಾನಗಳು

ಈ ಫಲಿತಾಂಶದಿಂದ ನೇಪಾಳದ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಬದಲಾವಣೆಯ ಆರಂಭವಾಗಿದೆ.

ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನಿ ಒಲಿಯನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದ ಬಾಲೆನ್ ಶಾ

ಈ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಗಮನ ಸೆಳೆದ ಘಟನೆ ಎಂದರೆ ಬಾಲೆನ್ ಶಾ ಅವರು ನಾಲ್ಕು ಬಾರಿ ಪ್ರಧಾನಿಯಾಗಿದ್ದ ಕೆ.ಪಿ. ಶರ್ಮಾ ಒಲಿ ವಿರುದ್ಧ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿ ಗೆಲುವು ಸಾಧಿಸಿರುವುದು.

ಅವರು ಸುಮಾರು 4,842 ಮತಗಳ ಅಂತರದಿಂದ ಜಯ ಸಾಧಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಇದು ನೇಪಾಳದ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಅಚ್ಚರಿಯಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದೆ. ಹಳೆಯ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕರನ್ನು ಸೋಲಿಸಿ ಹೊಸ ನಾಯಕತ್ವಕ್ಕೆ ಜನರು ಬೆಂಬಲ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.

ರ್‍ಯಾಪರ್‌ ನಿಂದ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕನಾದ ಬಾಲೆನ್

ಬಾಲೆನ್ ಶಾ ಅವರ ಜೀವನ ಪಯಣವೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿದೆ. ರಾಜಕೀಯಕ್ಕೆ ಬರುವ ಮೊದಲು ಅವರು ರ್‍ಯಾಪರ್‌  ಮತ್ತು ಸಂಗೀತ ಕಲಾವಿದ ಆಗಿ ಜನಪ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದರು.

ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಹಾಡುಗಳ ಮೂಲಕ ಜನರಲ್ಲಿ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸಿದ್ದ ಅವರು ನಂತರ ರಾಜಕೀಯಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು.

2022ರಲ್ಲಿ ಕಠ್ಮಂಡು ನಗರದ ಮೇಯರ್ ಆಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದ ನಂತರ ಅವರು ಹಲವು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ನಗರ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ಮತ್ತು ಶಿಸ್ತನ್ನು ತರಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು.

ಅವರ ಈ ಸ್ವಚ್ಛ ಇಮೇಜ್ ಜನರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸಿತು.

ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಪಡೆದ ಶಿಕ್ಷಣ

ಬಾಲೆನ್ ಶಾ ಅವರ ಶಿಕ್ಷಣದ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗ ಭಾರತದಲ್ಲಿಯೇ ನಡೆದಿದೆ.

ಅವರು ಬೆಳಗಾವಿಯ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರಯ್ಯ ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ (VTU) ಗೆ ಸೇರಿರುವ ನಿಟ್ಟೆ ಮೀನಾಕ್ಷಿ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ (NMIT), ಬೆಂಗಳೂರು ಯಲ್ಲಿ ಸ್ಟ್ರಕ್ಚರಲ್ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್‌ನಲ್ಲಿ M.Tech ಪದವಿ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.

2016ರಿಂದ 2018ರವರೆಗೆ ಅವರು ಇಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದ್ದರು.

ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಶಿಕ್ಷಣವು ಅವರಿಗೆ ತಾಂತ್ರಿಕ ಜ್ಞಾನ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ಕೂಡ ನೀಡಿದೆ ಎಂದು ಹಲವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ನೇಪಾಳದ ಚುನಾವಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಹೇಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ?

ನೇಪಾಳದ ಸಂಸತ್ತಿನ ಚುನಾವಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಿಶ್ರ ವಿಧಾನ ಆಧಾರಿತವಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಎರಡು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಸದರನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

1. ನೇರ ಚುನಾವಣೆ

ಸಂಸತ್ತಿನ ಒಟ್ಟು 275 ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ 165 ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಜನರು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.

ಪ್ರತಿ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲೂ ಮತದಾರರು ತಮ್ಮ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗೆ ಮತ ಹಾಕುತ್ತಾರೆ. ಹೆಚ್ಚು ಮತ ಪಡೆದ ಅಭ್ಯರ್ಥಿ ಗೆಲ್ಲುತ್ತಾರೆ.

2. ಅನುಪಾತ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯ ವಿಧಾನ

ಉಳಿದ 110 ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಪಕ್ಷಗಳ ಒಟ್ಟು ಮತಗಳ ಶೇಕಡಾವಾರು ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಹಂಚಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಇಲ್ಲಿ ಮತದಾರರು ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗೆ ಅಲ್ಲ, ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಮತ ಹಾಕುತ್ತಾರೆ.

ಈ ವಿಧಾನದಿಂದ ಸಣ್ಣ ಪಕ್ಷಗಳು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಸಾಮಾಜಿಕ ಗುಂಪುಗಳು ಕೂಡ ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಅವಕಾಶ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

ಆರ್‌ಎಸ್‌ಪಿ ಪಕ್ಷದ ಯಶಸ್ಸಿನ ಹಿಂದಿನ ಕಾರಣಗಳು

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪಕ್ಷದ ಭರ್ಜರಿ ಗೆಲುವಿಗೆ ಹಲವು ಕಾರಣಗಳಿವೆ.

1. ಹಳೆಯ ಪಕ್ಷಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಜನರ ಅಸಮಾಧಾನ

ಬಹಳ ವರ್ಷಗಳಿಂದ ನೇಪಾಳದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಹಳೆಯ ಪಕ್ಷಗಳು ಮಾತ್ರ ಆಡಳಿತ ನಡೆಸುತ್ತಿವೆ. ಆದರೆ ಜನರಿಗೆ ಬೇಕಾದ ಮೂಲಭೂತ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ನೀಡಲು ಅವು ವಿಫಲವಾಗಿವೆ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿದೆ.

ಈ ಅಸಮಾಧಾನ ಹೊಸ ಪಕ್ಷಗಳಿಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಿದೆ.

2. ಬಾಲೆನ್ ಶಾ ಅವರ ಕ್ಲೀನ್ ಇಮೇಜ್

ಕಠ್ಮಂಡು ಮೇಯರ್ ಆಗಿದ್ದಾಗ ಬಾಲೆನ್ ಶಾ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ವಿರೋಧಿ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದರು.

ಇದರಿಂದ ಅವರು ಯುವಜನರಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ಬೆಂಬಲ ಪಡೆದರು.

3. ಯುವಜನರ ಬೆಂಬಲ

ಈ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಯುವ ಮತದಾರರ ಪಾತ್ರ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯವಾಗಿತ್ತು.

ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳ ಮೂಲಕ ಬಾಲೆನ್ ಶಾ ಅವರ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ವೇಗವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಯಿತು.

ರಾಜಕೀಯ ತಜ್ಞರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ

ರಾಜಕೀಯ ವಿಶ್ಲೇಷಕರು ಹೇಳುವಂತೆ, ಈ ಫಲಿತಾಂಶವು ನೇಪಾಳದ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆಯ ಸೂಚನೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.

ನೇಪಾಳಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕತ್ವವು ತನ್ನ ಹಳೆಯ ಇಮೇಜ್ ಬದಲಾಯಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೂ ಅದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ತಜ್ಞರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

ಜನರು ಹಳೆಯ ಪಕ್ಷಗಳ ವಿರುದ್ಧ ನಿರಾಶರಾಗಿದ್ದು ಹೊಸ ನಾಯಕತ್ವಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.

ಆದರೆ ಹೊಸ ಸರ್ಕಾರವು ಉತ್ತಮ ಆಡಳಿತ ನೀಡದಿದ್ದರೆ ಜನರ ಬೆಂಬಲ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿರದು ಎಂಬ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯನ್ನೂ ತಜ್ಞರು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.

ಮುಂದಿನ ಸವಾಲುಗಳು

ಬಾಲೆನ್ ಶಾ ಮತ್ತು ಅವರ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಈಗ ಹಲವಾರು ಸವಾಲುಗಳು ಎದುರಿವೆ.

• ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ

• ನಿರುದ್ಯೋಗ ಸಮಸ್ಯೆ

• ಮೂಲಭೂತ ಸೇವೆಗಳ ಸುಧಾರಣೆ

• ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ನಿಯಂತ್ರಣ

ಈ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರೆ ಮಾತ್ರ ಅವರ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಮುಂದುವರಿಯಲಿದೆ.

ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದ ಯುವ ನಾಯಕ ಬಾಲೇಂದ್ರ ಶಾ ನೇಪಾಳದ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಹೊಸ ರಾಜಕೀಯ ಶಕ್ತಿ ಆಗಿ ಅವರ ಪಕ್ಷ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದ್ದು, ದೇಶದ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆ ತರಬಹುದೆಂಬ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಮೂಡಿಸಿದೆ.

ಜನರ ವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅವರು ಉತ್ತಮ ಆಡಳಿತ ನೀಡಬೇಕಾಗಿದೆ. ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನೇಪಾಳದ ರಾಜಕೀಯ ಯಾವ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಾದು ನೋಡಬೇಕಾಗಿದೆ.